Αναζητήστε στην Πύλη

Σύνθετη αναζήτηση
 
Αρχική 20 Σεπτεμβρίου 2019
Πολιτισμός Ιστορία Αρχαϊκή Εποχή - Ρωμαϊκοί Χρόνοι Λάρισα

520-510π.Χ. - Ερυθρόμορφη αττική κύλικα τύπου C του ζωγράφου του Ευεργίδη, από τη Λάρισα
(Φωτογραφία: Αρχείο ΙΕ’ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων Λάρισας)
457π.Χ. - Επιτύμβια στήλη του Θεότιμου, από τη Λάρισα
(Φωτογραφία: Αρχείο ΙΕ’ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων Λάρισας)
425-400.π.Χ - Επιτύμβια στήλη θηλάζουσας μητέρας από τη Ροδιά Τυρνάβου (Αρχαιολογικό Μουσείο Λάρισας)
(Φωτογραφία: Αρχείο ΙΕ’ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων Λάρισας)
4ος αι.π.Χ. - Ερυθρόμορφος κωδωνόσχημος κρατήρας από τη Λάρισα
(Φωτογραφία: Αρχείο ΙΕ’ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων Λάρισας)
430-400π.Χ. - Αργυρό νόμισμα Λάρισας με παράσταση ταυροθηρίων
(Φωτογραφία: Αρχείο ΙΕ’ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων Λάρισας)
350π.Χ. - Αργυρό νόμισμα Λάρισας
(Φωτογραφία: Αρχείο ΙΕ’ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων Λάρισας)

Ήχοι - Βίντεο
Δεν υπάρχουν αρχεία ήχου και βίντεο.

Σχετικοί Σύνδεσμοι
Δεν υπάρχουν σχετικοί σύνδεσμοι.

Άλλα Αρχεία
Δεν υπάρχουν αρχεία.
ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ
Προϊστορία
Αρχαϊκή Εποχή - Ρωμαϊκοί Χρόνοι
Βυζαντινή Λάρισα
Οθωμανική Κατάκτηση
Απελευθέρωση - 20ος αιώνας
Προσωπικότητες
ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΕΣ
Λάρισα
Αρχαϊκή Εποχή - Ρωμαϊκοί Χρόνοι: ΥΠΟΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ Ολες οι κατηγορίες
Δεν υπάρχουν υποκατηγορίες στη Θεματική Κατηγορία που επιλέξατε.

22/10/2008
Διοίκηση - Ηγεμονικοί Οίκοι (7ος αι. π.Χ. μέχρι 2ος αι. π.Χ.)

Διαχειριστής

προεπισκόπηση εκτύπωσης

Λάρισα σημαίνει φρούριο ή ακρόπολη και είναι πελασγικό –προθεσσαλικό- όνομα. Σύμφωνα με την μυθολογία η πόλη κτίστηκε από τον Λάρισο, γιο του Πελασγού, πριν από 4000 χιλιάδες χρόνια περίπου.

Λέγεται ακόμη ότι η Νύμφη Λάρισα παίζοντας με το τόπι της, στις όχθες του ποταμού Πηνειού, γλίστρησε, έπεσε, έχασε τη ζωή της και από κείνη πήρε το όνομα της η πόλη. Η νύμφη Λάρισα ήταν σύζυγος του Ποσειδώνα και μητέρα του Αχαιού, του Φθία και του Πελασγού ή σύμφωνα με άλλη εκδοχή, ήταν κόρη του Πελασγού. Η μορφή της απεικονίζεται στον εμπροσθότυπο των αρχαίων νομισμάτων της πόλης.

Στη Λάρισα, σύμφωνα με τις αρχαιολογικές ενδείξεις, η κατοίκηση υπήρξε από την Πρώιμη εποχή του Χαλκού, οπότε και πρωτοκατοικείται στη σημερινή θέση λόφος «Φρούριο», μέχρι σήμερα. Σε αυτή την ίδια θέση αποκαλύφθηκε η αρχαία ακρόπολη.

Κατά την αρχαϊκή εποχή (τέλη του 7ου αι. π.Χ.) διαμορφώθηκε η ισχυρή πρωτεύουσα της Πελασγιώτιδας, η Λάρισα, πάνω στην ακρόπολη. Οι Θεσσαλοί αφού κυριάρχησαν των προθεσσαλικών Πελασγικών φύλων διαχωρίστηκαν σε τέσσερα φυλετικά κράτη που ονομάστηκαν «τετράδες ή μοίρες» και διαίρεσαν έτσι την περιοχή, δηλαδή τις δυο πεδιάδες που διασχίζει ο Πηνειός και τα βουνά Όλυμπος και Όσσα, που τις χωρίζουν.

Οι λαοί της περιφέρειας αποκλείονταν από αυτή τη Θεσσαλική Τετραρχία δηλαδή την Πελασγιώτιδα, την Εστιαιώτιδα, τη Θεσσαλιώτιδα και τη Φθιώτιδα. Ο μυθικός Αλεύας κατά τον Αριστοτέλη ήταν ο εμπνευστής αυτού του διαχωρισμού. Τα παραπάνω θεσσαλικά κράτη επισύναψαν επίσης συμμαχία κατά το τέλος του 7ου αιώνα π.Χ. δημιουργώντας το Κοινό των Θεσσαλών, ένα διοικητικό κυρίως θεσμό. Η Θεσσαλική Τετραρχία κατά τον Γερμανό μελετητή Friedrich Stählin κατάφερε να παραμείνει σε ισχύ λίγο πιο πριν το 196 π.Χ., ενώ τελευταία φορά αναφέρεται κατά την περίοδο που κυριάρχησε ο Φίλιππος ο Β’.

Σε περίοδο κρίσης, ισχυρές αριστοκρατικές οικογένειες, όπως αυτή των Αλευάδων αναλάμβαναν την αντιμετώπιση της με την οργάνωση στρατιωτικών δυνάμεων και αυτοδιορίζονταν προσωρινοί άρχοντες ή αλλιώς «ταγοί». Μετά το πέρας της κρίσης προσπαθούσαν να διατηρήσουν την εξουσία τους και να επωφεληθούν του συμβολικού κεφαλαίου που είχαν συσσωρεύσει με κληρονομικό τρόπο. Ως πρώτος ταγός αναφέρεται ο Αλεύας ο Πυρρός, ιδρυτής του ηγεμονικού οίκου της Λάρισας. Ο ίδιος οργάνωσε τη συμμαχία στρατιωτικά. Το πεζικό δεν περιλαμβανόταν σε αυτές τις στρατιωτικές συνθέσεις λόγω της ικανότητας των Θεσσαλών να εκτρέφουν μεγάλο αριθμό αλόγων. Στην τέχνη εξάλλου είναι ιδιαίτερα αγαπητό το θέμα του αλόγου αλλά και στα νομίσματα από τα πρώιμα ακόμη χρόνια.

Σε πολιτικό επίπεδο, ο οίκος πάντως των Αλευάδων δεν άσκησε ιδιαίτερα επιτυχή πολιτική, κυρίως κατά τη χρονική περίοδο που έγινε η εισβολή του Ξέρξη. Απλά, ο ηγεμονικός χαρακτήρας του οίκου μετατοπίστηκε σε μεγάλο βαθμό, από τις πολιτικές στις οικονομικές πρακτικές και η Λάρισα έγινε η κύρια πόλη της θεσσαλικής νομισματικής ενώσεως (1).

Σε πνευματικό επίπεδο, οι ηγεμονικές οικογένειες όπως αυτή των Αλευάδων προσκαλούσαν φιλοσόφους και προσωπικότητες του πνεύματος. Ανάμεσα τους ήταν οι ποιητές Ανακρέων, Σιμωνίδης, Πίνδαρος, Βακχυλίδης, ο σοφιστής Γοργίας και ο ιατρός Ιπποκράτης.

Ενδιαφέρον έχει εδώ να αναφερθεί η εξέχουσα προσωπικότητα του Φίλωνα του Λαρισαίου, ο οποίος γεννήθηκε στη Λάρισα το 159/158 π.Χ. και πέθανε το 84/83π.Χ. (159/158-84/83 π.Χ.). Πήγε στην Αθήνα όπου και έγινε μαθητής του Κλιτόμαχου. Σύμφωνα με τον Sextus Empiricus, ήταν ιδρυτής της «τέταρτης ακαδημίας» του Πλάτωνα (2). Ήταν διδάσκαλος του Αντίοχου του Ασκαλωνίτη. Κατά την διάρκεια του πρώτου Μιθριδατικού πολέμου έφυγε από την Αθήνα και μετέβη στην Ρώμη. Δυστυχώς, τα συγγράμματά του δεν διασώθηκαν. Ο Φίλωνας ανήκε στη φιλοσοφική σχολή των σκεπτικών (3).



(1) Stählin F., Η αρχαία Θεσσαλία (Θεσσαλονίκη: Εκδοτικός Οίκος Αδελφών Κυριακίδη α.ε./ Φιλολογικός Ιστορικός Λογοτεχνικός Σύνδεσμος (Φ.Ι.Λ.Ο.Σ.) Τρικάλων, 2008), Σειρά: Κείμενα και Μελέτες, 2η Έκδοση διορθωμένη

(2) Sextus Empiricus, Hypotyp. i. 220

(3) Brittain C., Philo of Larissa (Oxford University Press, 2001) ISBN 0198152981