Αναζητήστε στην Πύλη

Σύνθετη αναζήτηση
 
Αρχική 25 Αυγούστου 2019
Πολιτισμός Λαϊκός Πολιτισμός - Άνθρωποι Οι Άνθρωποι Οι Σαρακατσάνοι Λάρισα

Φλάμπουρας
(Φωτογραφία: Αρχείο Δ. Σαμουρέλη)

Ήχοι - Βίντεο
Δεν υπάρχουν αρχεία ήχου και βίντεο.

Σχετικοί Σύνδεσμοι
Δεν υπάρχουν σχετικοί σύνδεσμοι.

Άλλα Αρχεία
Δεν υπάρχουν αρχεία.
ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ
Οι Βλάχοι
Οι Εβραίοι
Οι Σαρακατσάνοι
Οι Πρόσφυγες της Ανατολικής Ρωμυλίας
ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΕΣ
Λάρισα
Οι Σαρακατσάνοι: ΥΠΟΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ Ολες οι κατηγορίες
Δεν υπάρχουν υποκατηγορίες στη Θεματική Κατηγορία που επιλέξατε.

02/11/2008
Ο Γάμος

Διαχειριστής

προεπισκόπηση εκτύπωσης

Ο Γάμος (Η Χαρά)
Ο Σαρακατσάνικος γάμος, η λεγόμενη «χαρά», αποτελούσε το σημαντικότερο γεγονός στη ζωή τους και ήταν μια πολύ χαρούμενη εκδήλωση γεμάτη από τραγούδια με ευχές στους νεόνυμφους για την καινούργια τους ζωή. Ήταν ένα γεγονός που έσπαγε τη μονοτονία της καθημερινότητας, ένα αντάμωμα μεταξύ συγγενών και φίλων, αλλά και μια μεγάλη ευκαιρία για «νυφοδιάλεμμα». Η ηλικία των παιδιών στην οικογένεια, ιδιαίτερα στα κορίτσια, καθόριζε αυστηρά τη σειρά της παντρειάς. Ο θεσμός της προίκας δεν υπήρχε, εκτός ορισμένων περιπτώσεων, όπου ο πατέρας έδινε στη νύφη μερικά πρόβατα και άλογα.

Οι γάμοι των Σαρακατσάνων γίνονταν σχεδόν αποκλειστικά μεταξύ Σαρακατσάνικων οικογενειών. Αυτό συνέβαινε επειδή η θέση της γυναίκας στη σαρακατσάνικη κοινωνία, η σκληρή ζωή της και η ιδιορρυθμία γενικά του τρόπου ζωής της, δεν άφηναν περιθώρια για επιλογή άλλης γυναίκας.

Αυτός ο «περιοριστικός όρος» στην επιλογή συντρόφου, καθώς και η απομόνωση των Σαρακατσάνων λόγω νομαδικού τρόπου ζωής, συντέλεσαν ώστε να διατηρηθούν αμιγείς τόσο η ελληνική γλώσσα, όσο και η νοοτροπία, οι συνήθειες και οι συμπεριφορές.

Οι Σαρακατσάνοι δεν ζητούσαν ποτέ προίκα. Σημασία είχαν οι άνθρωποι, το ποιόν τους και όχι η προίκα που θα τους συνόδευε. Η απόφαση για την επιλογή του γαμπρού ή της νύφης ήταν σχεδόν πάντα των γονέων και των συγγενών και κυρίως του πατέρα. Αφού αποφασιζόταν το συνοικέσιο και γινόταν κάποιες διαπραγματεύσεις μεταξύ των εμπλεκόμενων οικογενειών, έδιναν «λόγο» και σε λίγες ημέρες γινόταν ο αρραβώνας, «σύβασμα».

Ο αρραβώνας ήταν ιερή υπόσχεση και η διάλυσή του αποτελούσε μεγάλη προσβολή για ολόκληρο το σόι. Γινόταν χωρίς την παρουσία των νέων, με την ανταλλαγή ενός κόκκινου μαντηλιού που είχε επάνω το δαχτυλίδι. Αμέσως μετά τον αρραβώνα όριζαν και την ημερομηνία του γάμου, που κυρίως, ήταν το φθινόπωρο και πριν τα Χριστούγεννα και το καλοκαίρι.

Ο γάμος άρχιζε από την Τετάρτη με το κάλεσμα των συγγενών και των φίλων, το οποίο γινόταν με την προσφορά κουφέτων μέσα σε κόκκινο μαντήλι.

Πριν το γάμο «έπιαναν» τα προζύμια στο σπίτι του γαμπρού για να ζυμώσουν την «κ'λούρα» (κουλούρα) του γαμπρού. Τα προζύμια «έπιανε» μια κοπέλα ανύπανδρη, υγιής και όχι ορφανή. Έτσι πίστευαν οι Σαρακατσάνοι πως ο γάμος θα ήταν ευλογημένος και χωρίς θανάτους.

Ο Φλάμπουρας
Ο φλάμπουρας είναι σύμβολο και «σήμα κατατεθέν» του σαρακατσάνικου γάμου και θεωρείται εξέλιξη του βυζαντινού λαβάρου. Αποτελείται από ένα μακρύ ξύλο, που χρησιμεύει ως κοντάρι και στην κορυφή του γίνεται ο ξύλινος σταυρός. Εκεί τοποθετούνται τρία ολόκληρα μήλα ή ρόιδα, σύμβολα υγείας και γονιμότητας. Στο κοντάρι ράβεται το μαντήλι, το οποίο έχει απαραίτητα σταυρό στη μέση, και στολίζεται με «φρέντζες» (διάφορες κορδέλες) και «χαρχαγγέλια» (κουδουνάκια).

Παλιότερα ο φλάμπουρας ήταν πορφυρός, ενώ στις νεότερες εκδοχές του κυριαρχούν τα χρώματα της ελληνικής σημαίας. Η κατασκευή του γινόταν με χορούς και ειδικά τραγούδια. Ο μπράτιμος ή φλαμπουριάρης ήταν ο συνοδός του γαμπρού και ο φύλακας του φλάμπουρα. Με τον φλάμπουρα ξεκινούσε ο γάμος και το γλέντι. Ο πρώτος χορευτής κάθε χορού τον κρατούσε ψηλά να προηγείται του χορού.